หมอโรคหูผู้รู้ฟัง
– ผศ.นพ. อนันต์ กุลทวีทรัพย์ –
เมื่อพูดถึงโรคที่มีสาเหตุจากความผิดปกติในหู คนส่วนมากคงนึกถึงอาการหูหนวก หูตึง แต่ที่จริงแล้วโรคหลายอย่างที่ไม่ได้แสดงอาการที่หูนั้นก็มีสาเหตุมาจากข้างในหู จึงเป็นหน้าที่ของ ผศ.นพ. อนันต์ กุลทวีทรัพย์ หรือหมอป้อม แพทย์ผู้เชี่ยวชาญโรคหูและการทรงตัว แผนกหู คอ จมูก โรงพยาบาล BNH ได้เข้ามามีบทบาทเป็นนักสืบหาสาเหตุของโรค ซึ่งส่วนหนึ่งที่ทำให้คุณหมอได้มาเป็นหมอดูแลหูในทุกวันนี้ มาจากความปรารถนาได้รักษาโรคที่คนในครอบครัวชอบเป็น กับความรักในพิพิธภัณฑ์
เรียน หู คอ จมูก เพื่อครอบครัว
“ผมอยากเป็นหมอมาตั้งแต่จำความได้ เพราะผมเห็นคุณพ่อรักษาคนไข้มาตั้งแต่เด็ก คุณพ่อของผมเป็นหมอ ที่บ้านเปิดคลินิก ผมได้ไปช่วยเตรียมยาจัดยา เวลาใครถามว่าโตขึ้นอยากเป็นอะไร ผมก็ตอบอย่างเดียวว่าอยากเป็นหมอ ไม่เคยเปลี่ยนใจเลย ตอนสอบเอ็นทรานซ์ต้องเลือก 4 อันดับ ก็เลือกหมออย่างเดียวเลย”
สมัยเป็นนักศึกษาแพทย์ที่คณะแพทยศาสตร์ กรุงเทพมหานคร ซึ่งต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็นวชิรพยาบาล นศพ.อนันต์ได้เป็นรองประธานรุ่นในช่วง 3 ปีแรก และขยับมาเป็นประธานรุ่นในช่วง 3 ปีสุดท้าย มีหน้าที่หลักในการจัดกิจกรรม และเป็นตัวกลางประสานงานระหว่างคณาจารย์กับเหล่านักศึกษาแพทย์
ในสมัยเรียน นศพ.อนันต์ สนใจด้านแพทย์ฉุกเฉิน เพราะเขารู้สึกว่าคุณหมอแผนกฉุกเฉินในซีรีส์ต่างประเทศดูเท่มาก คงเป็นสาขาที่น่าตื่นเต้น แต่วันนึงที่คนในบ้านป่วยเป็นหวัด เขาก็คิดได้ว่าเขาอยากรักษาโรคสามัญที่คนในบ้านมักเป็น เขาจึงตัดสินใจมาเป็นเรียนด้านหู คอ จมูก
“จะช่วยคน ไม่จําเป็นต้องไปถึงรักษาโรคยาก ๆ ก็ได้ รักษาโรคพื้นฐานทั่วไป เราก็ช่วยคนได้เหมือนกัน และได้ดูแลพ่อแม่พี่น้องด้วย”
หมออนันต์เรียนต่อเฉพาะทางที่คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ในหลักสูตรแพทย์ใช้ทุนด้านหู คอ จมูกซึ่งเรียนรวม 5 ปี ซึ่งเป็นหลักสูตรที่เรียนนานกว่าการเรียนเฉพาะทางปกติ
“ความรู้เราเลยแน่นมาก เพราะได้เรียนเยอะกว่าคนอื่น”
สิ่งที่คุณหมอได้กลับมาจากเชียงใหม่ไม่ใช่แค่ความรู้ แต่ยังทำให้เขารู้ตัวว่าสนใจด้านหูเป็นพิเศษ หลังจากนั้นได้กลับมากรุงเทพฯ เพื่อเริ่มงานเป็นอาจารย์แพทย์ในคณะแพทยศาสตร์ วชิรพยาบาล
6 ปีที่รอคอย ในที่สุดเขาก็ได้ทุนไปเรียนต่อด้านหูที่ Harvard Medical School ในเมืองบอสตัน สหรัฐอเมริกา แต่ก็เป็นการตัดสินใจที่ยาก เพราะในตอนนั้นคุณหมอกำลังมีลูกเล็ก และทุนที่ได้รับก็ไม่เพียงพอที่จะดูแลทั้งครอบครัวได้ โดยเฉพาะในเมืองที่ค่าครองชีพสูงอย่างบอสตัน
“แต่ภรรยาก็ให้กําลังใจ เขาว่ามันเป็นโอกาสในชีวิตที่หากไม่คว้าไว้ ก็ไม่รู้ว่าจะมีโอกาสอย่างนี้มาอีกเมื่อไร ก็เลยตัดสินใจว่าจะไป แล้วก็ไปอยู่ที่นั่นปีนึง”
ขณะศึกษาต่อที่สหรัฐอเมริกา หมออนันต์ได้รับการติดต่อจากหัวหน้าภาควิชาหู คอ จมูก ที่วชิรพยาบาล ให้มารับช่วงต่อเป็นหัวหน้าภาคทันทีที่กลับมาเมืองไทย ซึ่งเป็นหมวกใบใหม่ของเขาที่ต้องหันมาทำงานบริหาร ดูแลสุขทุกข์ของสมาชิกทุกคนในแผนก และเป็นผู้ตัดสินใจเรื่องต่าง ๆ รวมถึงการจัดซื้อจัดจ้าง คุณหมอได้รับความไว้วางใจให้ดำรงตำแหน่งถึง 6 ปี แต่เขาก็ลงจากตำแหน่งมาก่อนครบสมัยที่สอง ซึ่งนี่ก็เป็นอีกครั้งที่คุณหมอเผชิญกับการตัดสินใจที่ยากที่สุด อย่างไรก็ตาม เขาค้นพบแล้วว่าตนเองมีความสุขกับการรักษาคนไข้มากกว่างานบริหาร
ในช่วงที่ยังทำงานเป็นอาจารย์แพทย์ หมออนันต์ยังได้มาเป็นแพทย์นอกเวลาที่โรงพยาบาล BNH ทุกวันอาทิตย์ และเขาก็ตัดสินใจมาเริ่มทำงานเต็มเวลาเมื่อมีตำแหน่งเปิดรับเพิ่มในเวลาต่อมา จนถึงตอนนี้ คุณหมอก็อยู่กับโรงพยาบาล BNH มาได้ราว 10 ปีแล้ว
“สมัยเป็นแพทย์นอกเวลา ผมชอบบรรยาการของที่นี่ที่มีความอบอุ่นคล้ายกับอยู่บ้าน หมอมีความสนิทสนมกัน ทั้ง ๆ ที่เป็นหมอคนละแผนก ผมรู้สึกว่ามันเป็นเหมือนองค์กรที่มีชีวิต แล้วมันน่าอยู่มาก”
หมอหูที่รู้ฟัง
สำหรับหมออนันต์แล้ว สิ่งที่ประทับใจที่สุดเมื่อเรียนอยู่สหรัฐอเมริกา คือแบบอย่างในการรักษาคนไข้ที่ได้จากอาจารย์ของเขา ซึ่งเป็นศาสตราจารย์ด้านหู “ท่านค่อนข้างมีชื่อเสียงในสาขานี้ และคนไข้ก็ค่อนข้างชอบท่าน ท่านเป็นหมอที่รับฟังคนไข้ จับประเด็นที่คนไข้เล่าได้ดี เวลาไปออกตรวจกับอาจารย์ ท่านก็จะรับฟังคนไข้ บางทีคนไข้แค่มีคนเข้าใจ และรับฟัง อาการก็หายไปมากแล้ว มันเป็นวิธีที่ผมชอบมาก และคิดว่าสามารถช่วยคนไข้ได้จริง”
และที่โรงพยาบาล BNH หมออนันต์ได้นำวิธีการดูแลคนไข้ที่เขาได้เรียนรู้มาใช้ ซึ่งเขานิยามว่าเป็นการ ‘ลดความเป็นหมอ และเพิ่มความเป็นคน’ เพื่อหันมามองว่าที่จริงแล้วคนไข้ต้องการอะไร คนไข้บางรายไม่ได้ต้องการแค่หายป่วย แต่เขาต้องการความเข้าใจจากแพทย์ ความเห็นใจนี้ยังสร้างความเชื่อใจและกำลังใจให้คนไข้ร่วมมือต่อสู้กับโรคภัยไข้เจ็บที่กำลังเผชิญ
“ผมค่อนข้างเก็บรายละเอียดของคนไข้เวลาเขาเล่า แล้วก็พยายามให้ความสนใจอารมณ์ของคนไข้ด้วย เพราะมันกระทบกับตัวโรคเยอะเหมือนกัน บางคนตัวโรคเป็นน้อย แต่กังวลเยอะหรือเครียดเยอะ ก็จะทําให้เขารู้สึกว่าอาการหนัก ถ้าเราสามารถแก้ได้ทั้งตัวโรคและความกังวลของคนไข้ ก็ถือว่ามีโอกาสประสบความสําเร็จค่อนข้างสูง”
การฟังมาก ยังช่วยให้หมออนันต์สังเกตสัญญาณแห่งความผิดปกติที่คนไข้มีได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ โดยไม่ต้องรอให้เจ็บป่วยรุนแรง จึงสามารถมอบการดูแลคนไข้ได้ครบถ้วนรอบด้านทั้งการป้องกันและรักษา ตามแนวทาง Complete Care ของโรงพยาบาล BNH
“ซึ่งน่าจะช่วยให้คนไข้มีคุณภาพชีวิตที่ดีและมีความสุข ดีกว่ารอเป็นโรคแล้วค่อยมาตามรักษา”
ถึงแม้ว่าความผิดปกติหลายอย่างจะชัดเจนว่ามีสาเหตุมาจากข้างในหู เช่น หูตึง แต่อย่างไรก็ตาม ความผิดปกติอีกหลายอย่างก็มีหลายเหตุปัจจัย และปัญหาภายในหูก็เป็นเพียงหนึ่งในนั้น เช่น ปัญหาในการทรงตัว หรืออาการปวดหัว ดังนั้นแล้ว หมออนันต์จึงต้องทำงานบูรณาการร่วมกับแพทย์แผนกอื่นด้วย เพื่อให้คนไข้พบต้นตอที่แท้จริงของปัญหา และรับการรักษาได้ถูกจุด
เคสหนึ่งของคุณหมอ คือคนไข้ที่มาด้วยอาการเวียนหัว รักษามาหลายที่ก็ไม่หาย จนมาถึงมือหมออนันต์ ซึ่งแนะนำว่าคนไข้ควรจะต้องได้รับการวินิจฉัยโดยการทดสอบหมุนหัว
“แต่คนไข้เคยมีประสบการณ์ที่ไม่ดีในการทดสอบหมุนหัวมาก่อน เพราะมันทำให้เวียนมาก เขากลัวมากและไม่อยากทดสอบ เขาก็ปฏิเสธการทดสอบอันนี้ แต่มันเป็นการทดสอบที่จําเป็นมาก ผมก็บอกว่าผมเข้าใจนะว่ามันน่ากลัว แต่มันเป็นการทดสอบที่สำคัญที่จะนำไปสู่การรักษาที่ตรงจุด ผมพยายามให้ความมั่นใจว่าจะอยู่ข้าง ๆ คนไข้ไม่ต้องกลัวว่าจะล้มหรืออาเจียน สุดท้ายเขาก็ยอม และทำให้ผมวินิจฉัยได้ว่าเขาเป็นโรคหินปูนหลุด”
ในขั้นตอนการรักษา คนไข้ยังต้องได้รับการหมุนหัวอีกหลายครั้ง ซึ่งคุณหมอก็จะคอยให้กำลังใจและเรียกความมั่นใจให้คนไข้ ทำให้คนไข้ผ่านขั้นตอนการรักษาที่จำเป็นไปได้ แล้วหายจากอาการที่ทรมานมานานหลายเดือนได้ในที่สุด
บางเคสที่การวินิจฉัยแบบปกติไม่สามารถทำได้ เช่น การรักษาผู้สูงอายุที่มีข้อจำกัดทางร่างกายอย่างภาวะหลังค่อม จนไม่สามารถนอนแหงนคอเพื่อรับการทดสอบหู คุณหมอก็ต้องประยุกต์เอาวิธีอื่นมาใช้เพื่อหาสาเหตุความผิดปกติของคนไข้ให้ได้
“เราเหมือนนักสืบ ต้องพยายามดูประวัติหรือข้อมูลที่เกี่ยวข้อง แล้ววิเคราะห์ดูว่าคนไข้เวียนหัวหรือทรงตัวไม่ดีจากอะไร เพราะมันมีสาเหตุได้ทั้งจากหู ตา สมอง หรือกล้ามเนื้อ และต้องประยุกต์ค่อนข้างเยอะเพื่อที่จะช่วยคนไข้ได้ เพราะผมก็อยากให้เขาหายขาด ไม่ใช่หายสักพักก็กลับมาเป็นอีก”
การเป็นหมอ คือฝันเดียวที่คุณหมออนันต์มี และเขาก็ทำมันสำเร็จ ถึงแม้ว่าระหว่างทางจะพบกับเรื่องที่ยากต่อการตัดสินใจหลายครั้ง แต่ในวันนี้ คุณหมอคือคนที่ทุ่มเทเวลาเพื่อรักษาและรับฟังคนไข้ เพื่อให้คนไข้ได้มีคุณภาพชีวิตดีที่สุด
ทำนัดหมายแพทย์ออนไลน์ | Appointment
ผศ. นพ. อนันต์ กุลทวีทรัพย์
Asst. Prof. ANAN KULTHAVEESUP, M.D.
ความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง
โสต ศอ นาสิกวิทยา
โสตประสาท
ความสนใจเฉพาะทาง
โสตประสาท
ประวัติการศึกษา
ปริญญาตรี, แพทยศาสตรบัณฑิต (พ.บ.), มหาวิทยาลัยมหิดล, ไทย
การศึกษาหลังปริญญา
โสต ศอ นาสิกวิทยา, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, ไทย
วุฒิบัตร
แพทยสภา, อนุสาขาโสตประสาท, ราชวิทยาลัยโสต ศอ นาสิกแห่งประเทศไทย
แพทยสภา, โสต ศอ นาสิกวิทยา, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
ประกาศนียบัตร
Orientation BNH, โรงพยาบาลบีเอนเอช, ไทย
การปฐมนิเทศแพทย์/ทันตแพทย์ใหม่, BDMS, ไทย
ภาษา
ไทย
อังกฤษ
เพศ
ชาย
ตารางออกตรวจ
แผนกหู คอ จมูก
| วัน | เวลา |
|---|---|
| จันทร์ | 08:00 - 12:00 |
| อังคาร | 08:00 - 20:00 |
| พุธ | 08:00 - 17:00 |
| พฤหัสบดี | 08:00 - 16:00 |
| ศุกร์ | - |
| เสาร์ | - |
| อาทิตย์ | 08:00 - 17:00 |
นี่คือตารางออกตรวจปกติของแพทย์ วันเวลาที่ออกตรวจจริงอาจมีการเปลี่ยนแปลง กรุณาตรวจสอบวันเวลาที่ว่างเมื่อทำการนัดหมาย