โรคหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน (BPPV)

สาเหตุ อาการ และวิธีการรักษา

พร้อมคำแนะนำเกี่ยวกับวิธีการป้องกันและรักษาหินปูนในหูที่เคลื่อนออกจากตำแหน่ง

โรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน (BPPV): สาเหตุ อาการ และวิธีการรักษา

โรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน หรือ Benign Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV) เป็นภาวะที่ทำให้เกิดอาการบ้านหมุนและเวียนศีรษะ

เมื่อผลึกแคลเซียมเล็ก ๆ ในหูชั้นในเคลื่อนที่ออกจากตำแหน่งปกติ ทำให้ระบบการทรงตัวของร่างกายทำงานผิดปกติ

บทความนี้จะพาคุณไปสำรวจสาเหตุ อาการ และวิธีการรักษาโรค BPPV เพื่อช่วยให้คุณเข้าใจและป้องกันอาการนี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

โรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน (BPPV) คืออะไร?

BPPV หรือโรคหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน เป็นภาวะที่เกิดจากการเคลื่อนตัวของหินปูนหรือผลึกแคลเซียมในหูชั้นในไปยังตำแหน่งที่ไม่เหมาะสม

ซึ่งส่งผลให้เกิดอาการเวียนศีรษะและบ้านหมุนเมื่อมีการเคลื่อนไหวของศีรษะ เช่น การล้มตัวลงนอนหรือหันศีรษะไปมา

สาเหตุของการเกิด BPPV

1.หินปูนในหู (Otolith) ที่หลุดออกจากตำแหน่งและเคลื่อนตัวไปยังท่อครึ่งวงกลมในหูชั้นใน ทำให้ระบบการทรงตัวทำงานผิดปกติ

อาจเกิดจากการบาดเจ็บที่ศีรษะหรือการเสื่อมสภาพของหูชั้นในเมื่ออายุมากขึ้น
ความเครียดและการเปลี่ยนแปลงทางสรีรวิทยาของร่างกายสามารถเป็นปัจจัยกระตุ้นให้หินปูนในหูเคลื่อนออกจากตำแหน่งได้

2.BPPV คืออะไร?

BPPV ย่อมาจาก Benign Paroxysmal Positional Vertigo เป็นภาวะที่ไม่รุนแรงแต่ส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ป่วยอย่างมาก
อาการเวียนศีรษะจะเกิดขึ้นเฉพาะเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงท่าทางของศีรษะ เช่น การหัน การก้ม หรือการนอนราบ

อาการของโรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน

การวินิจฉัยโรค BPPV มักทำได้จากการสังเกตอาการที่เกิดขึ้นอย่างชัดเจน โดยอาการหลัก ๆ

1.อาการเวียนศีรษะและบ้านหมุนอย่างรุนแรง

ผู้ป่วยจะรู้สึกเหมือนสิ่งรอบตัวหมุนหรือร่างกายกำลังหมุนเมื่อมีการเคลื่อนไหวศีรษะ อาการนี้มักเกิดขึ้นเพียงไม่กี่วินาทีแต่มีความรุนแรงสูง
อาการเวียนศีรษะอาจเกิดขึ้นเมื่อมีการล้มตัวลงนอน ลุกขึ้น หรือหันศีรษะไปมา

2.ความรู้สึกไม่มั่นคงและการสูญเสียการทรงตัว

ผู้ป่วยอาจรู้สึกไม่มั่นคงหรือไม่สามารถทรงตัวได้ดีเมื่อยืนหรือเดิน
อาการนี้อาจทำให้ผู้ป่วยเสี่ยงต่อการล้มและเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย

3.ไม่มีอาการทางการได้ยินหรือหูอื้อร่วมด้วย

อาการ BPPV มักไม่เกี่ยวข้องกับการสูญเสียการได้ยินหรือเสียงหวีดในหู ซึ่งต่างจากโรคหูอื่น ๆ ที่ทำให้เกิดอาการบ้านหมุน

การรักษาและวิธีป้องกันโรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน

การรักษา BPPV มักเน้นไปที่การทำกายภาพบำบัดและการใช้ท่าทางเพื่อปรับตำแหน่งของหินปูนในหูชั้นในให้อยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสม

1. การทำกายภาพบำบัดเพื่อรักษา BPPV

การทำท่าทางที่เรียกว่า Epley Maneuver หรือ Semont Maneuver ช่วยเคลื่อนย้ายหินปูนกลับไปยังตำแหน่งเดิมในหูชั้นใน
ท่าทางเหล่านี้ต้องดำเนินการโดยผู้เชี่ยวชาญทางกายภาพบำบัดเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดในการรักษา

2.การรักษาด้วยยา

ยาบรรเทาอาการเวียนศีรษะหรือยาแก้คลื่นไส้สามารถใช้เพื่อบรรเทาอาการของ BPPV ในระยะสั้นได้
การรักษาด้วยยาเป็นเพียงวิธีช่วยลดอาการเท่านั้น และไม่สามารถแก้ไขปัญหาหินปูนในหูได้อย่างถาวร

3.การป้องกันการเกิด BPPV ซ้ำ

หลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวศีรษะที่อาจกระตุ้นอาการ เช่น การก้มศีรษะลงต่ำหรือการหันศีรษะอย่างรวดเร็ว
รักษาสุขภาพหูชั้นในให้แข็งแรงโดยการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์และออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ

การดูแลตัวเองเมื่อมีอาการโรคตะกอนหินปูนในหูชั้นในเคลื่อน

การดูแลตัวเองเป็นสิ่งสำคัญในการลดอาการและป้องกันการเกิดซ้ำของ BPPV รวมถึงการรักษาคุณภาพชีวิตให้ดีขึ้น

1. พักผ่อนและหลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวศีรษะที่รวดเร็ว

การพักผ่อนอย่างเพียงพอและหลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวศีรษะที่อาจกระตุ้นอาการเป็นสิ่งสำคัญในการฟื้นตัว
ใช้หมอนที่สูงเพื่อช่วยให้ศีรษะอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสมเมื่อล้มตัวลงนอน

2.พบแพทย์เพื่อตรวจและติดตามผลการรักษา

หากมีอาการเวียนศีรษะหรือบ้านหมุนอย่างรุนแรงควรรีบพบแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัยและการรักษาที่เหมาะสม
การติดตามผลการรักษาอย่างต่อเนื่องจะช่วยป้องกันการเกิดซ้ำและลดความเสี่ยงจากการล้มในอนาคต